SERAY ŞAHİNLER – Çağının tanığı, 20’nci yüzyılın öncü isimlerinden sanatçı ve aktivist Yoko Ono İstanbul’da… Sanatçının “İçses ve İçyapı” adlı sergisi Sakıp Sabancı Müzesi’nde sanatseverlerle buluştu. Beatles efsanesi John Lennon ile anılsa da Yoko Ono, performanstan kavramsal sanata uzanan üretimiyle çağdaş sanatın sınırlarını değiştiren etkili isimlerden biriydi. Sanatı izlenen değil, deneyimlenen bir alana dönüştüren Ono’nun işleri 70 yıldır dünyada ‘yaşamaya’ ve kendini güncellemeye devam ediyor. Sıra şimdi Türkiye’de…
Sabancı Müzesi, Akbank’ın desteği ve İspanya’nın León kentindeki çağdaş sanatlar müzesi MUSAC (Museo de Arte Contemporáneo de Castilla y León)’ın iş birliğiyle hazırlanan sergi, onun hayatından ve sanatından referanslar sunuyor.
En güncel haberlere ve son dakika gelişmelerine Google üzerinden anında ulaşmak için bizi favorilerinize ekleyin.
kaynak olarak ekleyin
‘Greyfurt’un anlattıkları
Sergi, kariyerine 1950’lerin sonunda New York’un avangart sanat çevrelerinde başlayan Yoko Ono’nun üretiminden bir seçki sunuyor. Sanatçının ses getiren yapıtlarını da içeren 67 eser; kavramsal çalışmalar, performanslar, filmler, enstalasyonlar ve katılımcı projeler aracılığıyla Ono’nun disiplinlerarası sanat pratiğini gözler önüne seriyor. Adını sanatçının 1964 yılında ortaya koyduğu “içses” ve “içyapı” kavramlarından alan sergi, Sakıp Sabancı Müzesi’nin iki katına yayılıyor.
Serginin temel referans noktalarından biri, Ono’nun 1953 ile 1964 arasında yazdığı partisyonları içeren, talimat parçalarından oluşan dönüm noktası niteliğindeki kitabı “Greyfurt”. Dili bir mecra olarak kullanan bu yapıtlar, okur ve izleyicilerden yapıtı kendi zihinlerinde hayal etmelerini, icra etmelerini ya da tamamlamalarını ister. Bu yayın, Ono’nun sonraki yıllarda ve çok çeşitli biçimlerde süren üretimini besleyen fikir ve yöntemleri ortaya koyuyor. Farklı dönemlerden eserleri bir araya getiren sergi bu fikri takip sürecinde ziyaretçileri hayal gücü, algı, hafıza, katılım, barış ve insanlar arasındaki bağlar üzerine düşünmeye davet ediyor. Bugün 93 yaşında olan ve inzivai bir hayat yaşayan Yoko Ono’nun hem bir sanatçı hem de bir aktivist olarak ortaya koyduğu üretim, sanatçı ile izleyici arasındaki sınırları sürekli yeniden kuran benzersiz güncelliğini bugün de koruyor.
‘Müzikle hayatta kaldım’
1933 Tokyo doğumlu Yoko Ono, 1960’lardan günümüze çağdaş sanatın, müziğin ve performansın seyrini belirleyen öncü çalışmalarıyla tanınan bir sanatçı, müzisyen ve aktivist. Aynı zamanda Tokyo’daki Gakushuin Üniversitesi’nin felsefe programına kabul edilen ilk kadın. Fakat onu dünya gündemine taşıyan Beatles efsanesi John Lennon ile ilişkisi oldu. Özellikle “Barış İçin Yatakta” gibi eylemleri uluslararası gündeme taşındı. 1973’te Ono ve Lennon, ‘toprağı olmayan, sınırları olmayan, pasaportları olmayan, yalnızca insanlardan oluşan’ kavramsal bir ülke olarak Nutopya’nın kuruluşunu ilan etti. Lennon’un öldürülmesinin ardından Yoko Ono kendini müziğe verdi ve “Hayatta kalmamı sağlayan müzikti” dedi. Yapıtları dünyanın birçok müzesinde izleyiciyle buluşmaya devam ediyor.
Kadınlara ‘Yükseliş’ mesajı
Yoko Ono, sergide de yer alan “Yükseliş (2013)” adlı yapıtıyla dünyanın dört bir yanındaki kadınlara güçlü bir çağrıda bulunuyor. Şiddet deneyimi yaşamış kadınlar, yaşadıklarını anlatan kısa bir metin ve yalnızca gözlerinin göründüğü bir fotoğraf göndererek bu kolektif çalışmanın parçası olmaya davet ediliyor. Bu çalışmanın bir parçası olmak isteyenler, posta yoluyla Sakıp Sabancı Müzesi adresine ya da e-posta yoluyla [email protected] adresine metin ve fotoğraflarını göndererek projeye katılım sağlayabilir.
